ABD'de, Coronavirüs kriziyle ekonomik olarak başa çıkılabilmesi için hükümetin dağıttığı 521 milyar dolarlık fondan yararlanan şirketler ve isimler ülkede tartışma yarattı.

ABD Hazine Bakanlığı bu hafta bu yardım fonunun bir kısmından hangi şirketlerin yararlandığını kamuya açıkladı. Daha önce bu fonun dağıtımıyla ilgili şeffaf olunmadığı eleştirileri yöneltilmişti.

Program, küçük şirketlere pandemi sürecinde yardım etmeyi amaç edinmiş; şirketlerin çalışanlarını işten çıkarmaması için bankalardan aldıkları kredileri geri ödeme zorunluluğunu kaldırmıştı. Ancak fonun ihtiyaç duymayan şirketlere ve isimlere gittiği eleştirileri yöneltiliyor.

Şirketleri fondan yardım aldığı için tartışma yaratan isimlerin başında ABD Başkanı Donald Trump'ın damadı Jared Kushner, Ulaştırma Bakanı Elaine Chao, bazı Kongre üyeleri ile eşleri yer alıyor.

Trump'ın uzun zaman boyunca kişisel avukatlığını yürüten Marc Kasowitz ve Trump'ın emlak şirketinin kiracıları da fondan yardım alan isimler arasında.

KANYE WEST VE ÜNLÜ MODACILAR DA LİSTEDE YER ALIYOR

Ünlü isimlerden şarkıcı Kanye West, modacılar Oscar de la Renta ve Vera Wang de fondan yardım aldı. Oyuncu Robert De Niro'nun restoranı ve yönetmen Francis Ford Coppola'nın şarap evi de fondan yararlanan şirketler arasında.

Coppola'nın şarap evi, bu bilginin kamuya açıklanmasının ardından fonu çalışanlarının maaşlarını ödemek için kullandıklarını vurguladı.

Brookings Enstitüsü'nden Joshua Gotbaum, "Bu programın küçük şirketlere yardım etmediğini söyleyemeyiz, etti. Ancak çevresindeki ağı güçlü olan şirketler en önce ve en çok yardım alanlar oldu" dedi.

Siyasetçiler ile ilişkili isimlerin bu fondan yararlanmasının bir skandal olduğunu söyleyen Gotbaum, çalışanlara direkt vergi sistemiyle para göndermenin çok daha verimli olacağını söyledi. Gotbaum'a göre, fon bu haliyle istihdam piyasasının canlanmasına yardımcı olmadı.

MÜFETTİŞLERDEN 'YOLSUZLUĞA AÇIK BİR FON' UYARISI

Müfettişler ise şeffaflığın gözetilmemesinden ötürü yolsuzluğa açık bir fon olduğu uyarısında bulunuyor.

Bu hafta başında açıklanan listede 150 bin dolardan daha fazla kredi alan şirketlerin ismi yer aldı; bu şirketlerin toplamı fonun yüzde 15'ine tekabül ediyor.

Listenin açıklanmasından sonra bazı hataların yapıldığı da ortaya çıktı. Mesela scooter şirketi Bird yardım almadığı halde listede olduğunu açıkladı.

Uzmanlar, hükümetin güven tesis etmek istiyorsa daha fazla bilgi açıklamak zorunda olduğunu söylüyor. ABD Hazine Bakanı Steven Mnuchin ise bu fon sayesinde şimdiye kadar 51 milyon kişinin işinin kurtarıldığını söyledi.

Dünyaca ünlü aktör Robert De Niro'nun ortakları arasında yer aldığı otel ve suşi restoran zinciri The Nobu, ABD Hükümeti'nin maaş koruma programına (PPP) dahil olan şirketler arasına girdi.

CNBC'de yer alan habere göre The Nobu, PPP'den 28 milyon dolara kadar çıkabilecek 14 ayrı kredi aldı. Diğer ortakları Japon şef Nobuyuki ‘Nobu' Matsuhisa ve ünlü film yapımcısı Meier Teper olan şirket, California, Teksas ve New York'taki restoran ve otelleri için devlet desteğine başvurdu

EN ÇOK PARA ALANLARDAN BİRİ

Restoranlar, PPP'ye en fazla başvuruda bulunan sektörlerin başında geliyor. The Nobu, destek programından en fazla yararlanan şirketlerden biri konumunda. Kesin bir hesaplama yapmak imkansız olmakla birlikte The Nobu'ya en az 11 milyon, en çok ise 28 milyon dolar ödeme yapılacak.

Hazine Bakanı Steven Mnuchin, kamuoyundan gelen yoğun talebe rağmen ilk PPP'ye katılan şirketleri açıklamayı reddetti. Bakan Mnuchin, bunun gizli bir bilgi olduğunu söyledi. Ancak baskı artınca, hükümet en az 150 bin dolar alarak maaş koruma programına katılan şirketlerin listesini yayınladı.

Çok büyük şirketlerin PPP'ye başvurmuş olmaları dikkat çekti. Maaş kredi programına katılanların yüzde 85'i ise 150 bin dolardan az destek aldı. The Nobu dışında milyon dolarlık kredi alanlar arasında Five Guys Hamburgers, P.F. Chang, Pizza Hut ve McDonald's franchiseları bulunuyor.