DİSK’e bağlı Birleşik Metal-İş Sendikası’nın Sınıf Araştırmaları Merkezi (BİSAM) Haziran 2022 dönemine ait Enflasyon ve Kira Artışları Raporu yayımladı. BİSAM son enflasyon raporunda TÜİK'in enflasyon verilerinin olması gerekenden düşük olduğunu, bunun önemli nedenlerinden birisinin de kira hesaplamalarındaki fark olduğunu ifade etti.

Raporda kira başta olmak üzere enflasyon sepetinde bulunan pek çok madde grubunun hesaplanma yöntemleri nedeniyle TÜİK'in resmi enflasyonunun olması gerekenden daha düşük hesaplandığı vurgulandı. TÜİK’in Türkiye genelinde oluşturduğu örneklemden topladığı kira ücreti verileri ağırlıklı olarak yenilenen kontratlardan oluşuyor. TÜİK büyük oranda mevcut kiracıların kiralarındaki artışı takip ederken, emlak endeksleri piyasa verilerini kullanarak boşalan evlerin kirasını takip ediyor.

Bu nedenle uzmanlar kira enflasyonunun doğru hesaplanmadığını, bunun da genel enflasyonu aşağı çektiğini savunuyor. Ayrıca uzmanlar TÜİK’in enflasyon sepetindeki kimi ürünlerin ağırlıklandırılmasının nedeniyle de enflasyonun olması gerekenden daha düşük çıkmasını sağladığı görüşünde.

'TÜİK'İN HESAPLAMA YÖNTEMİ ANİ ARTIŞLARA DUYARSIZ'

Milli Gazete'de yer alan habere göre BİSAM raporunda da kiracıların kiralık konut fiyatlarındaki yüksek artış yüzünden kâbus yaşadığı ancak TÜİK’in yıllık kira artış oranının yüzde 22.8 düzeyinde kaldığı belirtilerek “TÜİK'in enflasyon hesaplama yöntemi kiralardaki ani artışlara karşı son derece duyarsız” tespitinde bulunuldu.

TÜİK’in haziran ayı tüketici enflasyonu (TÜFE) verilerine göre gerçek kiralardaki yıllık fiyat artışı yüzde 22,8 ile yüzde 78,6 olarak açıklanan genel enflasyonun çok altında bulunuyor. Kiralardaki resmi artış ise enflasyonu aşağı çeken en önemli harcama kalemi durumunda.

Emlak endekslerine göre kiracının ciddi bir yoksullaşma tehdidi altında olduğunu belirten BİSAM raporunda, “TÜİK enflasyon hesaplama yöntemini ve sepetini emekçilerin sorunlarına duyarlı hale getirmelidir” ifadeleri yer aldı.

'KİRACI İÇİN GERÇEK KİRA ENFLASYONU YÜZDE 92.5'

BİSAM hesaplamalarına göre, kiracıların enflasyonu tüketim harcama kalıbına ve TÜİK madde grup fiyatlarına göre yüzde 70 olarak görünüyor. Emlak endekslerine (Endeksa) göre ise kiralık konut fiyatları yüzde 155 oranında artmış durumda. Buna göre bu süreçte oturduğu evden çıkmak, yeni bir konuta taşınmak zorunda kalan, ev sahiplerinin tehditleri karşısında kirasını piyasa oranında artıranlar için ise enflasyon yüzde 92.5 düzeyinde.