Çin menşeili Sinovac aşısının etkinlik oranına ilişkin veriler soru işareti yarattı. Virolog Dr. Semih Tareen ve Mikrobiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Emrah Altındiş, merak edilenleri yanıtladı.

Sağlık Bakanlığı'nın paylaştığı Covid-19 verileri gibi aşıya ilişkin açıklamaları da kafa karıştırmaya devam ediyor. 11 Aralık'ta geleceği açıklanan aşılar yaklaşık 1 aydır ertelenirken son olarak 50 milyon doz için anlaşılan Çin menşeili Sinovac aşısından da yalnızca 3 milyon doz teslim alındı. Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, perşembe ya da cuma günü aşılamaya başlanabileceğini söyledi.

Brezilya'dan yapılan açıklama ise soru işaretleri yarattı. Daha önce yaptığı açıklamada aşının orta şiddetteki vakalarda yüzde 78, ağır vakalarda ise yüzde 100 etkinlik sağladığını açıklayam Brezilya, son açıklamsında toplam 13 bin gönüllünün katıldığı Faz-III denemesinde aşının genel etkinlik oranının yüzde 50,38 olduğunu söyledi.

Türkiye'nin açıklaması ise aşının etkinliğinin yüzde 91,25 olduğu yönündeydi.

VİROLOG TAREEN: CİDDİ SEMPTOMLU VAKALARI AZALTMASI İYİ

Virolog Dr. Semih Tareen, Brezilya’nın yaptığı son açıklamayı ve aşının etkinlik oranına dair diğer açıklamaları yorumladı.

Brezilya'nın rakamları değiştirmediğini belirten Tareen, "Sinovac aşısının ciddi semptomlu vakaları azaltması iyi" dedi.

Tareen’in kişisel Twitter hesabından paylaştığı yorumları şöyle:

"Brezilya’dan gelen Sinovac verilerini nasıl değerlendirmeliyiz? Neden önce %78 erkinliği olan aşıya şimdi %50 dendi? Açıklıyorum: (Hatırlatma: Türkiye’de %91, Endonezya’da %65, Brezilya’da önce %78 şimdi %50 olarak açıklanan Sinovac Covid-19 aşısı etkinlik rakamları duyduk.)

- Bu rakamlar Sinovac tarafından değil, ülkeler tarafından açıklandı.

- Ülkeler arası farkın sebebi gönüllü sayısı ve Covid19 vaka tanımı arasındaki farklar.

- Türkiye’de toplam 1322 gönüllüde 29 Covid19 vakası, Brezilya’da 9252 gönüllüde 252 Covid19 vakası açıklandı.

Brezilya’da Covid19 vakaları semptomlara göre 4 gruba ayrıldı:

1- Çok Ciddi Covid19 (hastanede yoğun bakım gerektiren) ve 2- Orta ciddi Covid19 (hastanelik olan). Bu iki grupta toplam 7 vaka var ve hepsi plasebo grubunda, yani bu grupta aşı %100 etkin.

3- Hafif semptomlu grup eklenince yukarıdaki 2 grupla beraber %78 etkin (38 vakanın 31’i plasebo grubunda).

4- Çok hafif semptomlu grup da yukarıdaki 3 gruba eklenince aşının dört gruptaki etkinliği %50.38 olarak sunuldu (4 grupta 252 Covid19 vakasının 167’si plasebo, 85’i aşı grubunda).

Peki, buradan neler öğrenebiliriz?

1- Brezilya rakamları değiştirmedi. Önceden açıkladığı %78 rakamını “primary endpoint” olarak değil, sadece belli bir grup için açıkladı. Bu grup da yukarıda bahsettiğim grup 1 ve 2.

2- Sinovac aşısının ciddi semptomlu vakaları azaltması iyi.

3- Bu değerlerin istatistiği çok önemli. İstatistiksel verileri anlamak için CI95 (güvence aralığına) bakmalıyız. Mesela: 3 grup ortalamasındaki %78 etkinlik değerinde CI95 değeri: %46-90 arasında. Bu ne demek? Daha çok verilere ihtiyacımız var, ama yine de sonuçlar olumlu demek.

4- Sinovac bir an önce bütün verilerin toplam analizini sunmalı. Sinovac bunu yapacağını ve bu yüzden beklediklerini açıklamıştı. Biz de sabırsızca sonuçları bekliyoruz."

DOÇ.DR.ALTINDİŞ: İLK TERCİH DİĞER ÜÇ AŞI OLMALIYDI

Brezilya'daki sonuçların, Sinovac'ın Pfizer, Moderna ve Oxford aşıları kadar koruyucu olmadığını gösterdiğini belirten  Harvard Üniversitesi'nden mikrobiyoloji uzmanı Doç. Dr. Emrah Altındiş ise yine de aşılanmanın önemli olduğunu vurguladı. İlk tercihin diğer üç aşı olması gerektiğini söyleyen Altındiş, "Sinovac aşısına mecbur bırakıldıysak; aşıyı olmanız, olmamanızdan çok daha iyi" dedi.

Aşıya ilişkin bilgi veren Altındiş’in kişisel Twitter hesabından yaptığı açıklamaları şöyle:

'KORUYUCULUĞU DÜŞÜK OLSA DA KORUYUCU'

- Bugün Brezilya'da açıklanan sonuclar Sinovac'in, Pfizer, Moderna ve Oxford aşıları kadar koruyucu olmadığını gösterdi. İlk tercih bu üç aşı olmalı(ydı).

Öte yandan, tek ulaşabildiğimiz aşı Sinovac ise -ve bugünun sonuçları doğruysa- Sinovac aşısını olmak, aşı olmamaktan daha iyi!

- Çalışmada 4 bin 653 kişi Sinovac aşısı olurken (60 yaş üstü dahil) 4 bin 599 kişi kontrol. Kontrol grubunda 7 kişi hastalığı ağır gecirirken, aşı grubunda bu sayı sıfır! Dolayısıyla aşı, ağır hastalığı engellemede %100 koruyucu. Bundan ötürü Sinovac aşısını olmak, aşı olmamaktan daha iyi.

- Yine aşı olan 4 bin 653 kişide 7 kişi hastalığı hastanede tedavi ihtiyacı duyacak düzeyde geçirirken, bu sayı aşı olmayan 4 bin 599 kisi de 31!  Dolayısyla aşının hastane bakımı gerektirecek koşullara karşı etkinligi %78 olarak hesaplanmış. Bu da olumlu.

- Aşının %50.3 etkinlik sonucu ise hastaligi hastanede bakım ihtiyaci görmeden atlatanlar da analize eklenince ortaya çıkmış.

'SİNOVAC AŞISINA MECBUR BIRAKILDIYSAK, AŞIYI OLMANIZ, OLMAMANIZDAN DAHA İYİ'

Plasebo grubunda 4 bin 599 kiside 167 kisi enfekte olurken, aşı grubunda 4 bin 653 kiside 85 kişi enfekte olmus. Aşı enfekte olacak her 100 kisiden 50'sini korumuş. Bu verilere gore Sinovac aşısı güvenli. Koruyuculugu Pfizer, Moderna ,AstraZeneca aşılarından çok daha düşük olsa da koruyucu.

Ben toplumun bu koruyuculugu yüksek aşılarla aşılanmasından yanayım ancak Sinovac aşısına mecbur bırakıldıysak; aşıyı olmanız, olmamanızdan çok daha iyi."